De Cyclische Weckpot – over cyclisch leven en je natuurlijke ritme

Mijn laatste blog heeft eventjes op zich laten wachten. Zoals ieder jaar is ook dit jaar het weer een drukke tijd in de natuur en in onze (moes)tuin. En dus was het ook weer tijd om de weckpotten uit de schuur te halen en te vullen.

Nou ja, weckpotten… Wij bewaren feitelijk allerlei potten van glas in de schuur. Potten met schroefdeksels, beugelpotten, flessen en natuurlijk de ouderwetse weckpotten. Alles komt van pas wanneer de tuin en de natuur ons weer overvloedig geven.

De afgelopen weken was het dan ook gewoon druk met het verwerken van de overvloedige oogst. Fruit en pepers drogen, tomaten inmaken, sambal en shatta maken en likeurtjes maken van rozenbottel, sleedoorn en meidoorn en ga zo maar door. En zoals altijd mijmer ik in zo’n periode er ook vlijtig op los terwijl ik lekker in de keuken loop te pruttelen. Want waar wij hier thuis heerlijk bezig zijn met die overvloed, lijkt de wereld dit principe van het “leven in cycli” een beetje kwijtgeraakt te zijn.

De natuur haast zich niet

Een zaadje komt in de grond terecht en dan lijkt het net alsof er een tijdje niets gebeurt. En dan ineens is blijkbaar het juiste moment aangebroken. Het gaat ontkiemen, groeien, bloeien en dan komen de vruchten. Die vruchten worden geoogst, zaden worden weer opnieuw verspreid en de plant trekt zich terug. Bladeren vallen, takken worden kaal, de bodem komt tot rust en onder de oppervlakte wordt ondertussen alweer gewerkt aan een nieuw begin.

En zo volgt het ene seizoen na het andere, heel geleidelijk. En ieder seizoen gebeurt er iets wat ook bij dat specifieke moment in het jaar hoort, zonder dat de natuur zich druk maakt over het volgende seizoen. Een appelboom maakt zich in februari geen zorgen over het feit dat er nog geen appels aan hangen. Een braamstruik heeft in het vroege voorjaar geen behoefte aan de productie van een zomeroogst. En een boom die in de herfst zijn bladeren laat vallen denkt niet: “Potverdorie, nou is alles mislukt”. Want het hoort er gewoon bij.

De natuur haast zich niet om ergens anders te komen dan waar ze op dat moment is.

Waarom wij steeds minder cyclisch leven

Als ik naar onze huidige manier van leven kijk, dan ziet het er veel meer lineair uit. We stellen doelen waar we naartoe werken en als we die gehaald hebben, dan is er meestal direct een ander doel. Alsmaar groeien, verbeteren, meer bereiken, meer ervaren, meer consumeren, nog meer luxe, een steeds grotere auto, een betere baan, de nieuwste smartphone.

En als je kijkt naar social media, reclames op TV in kranten en tijdschriften, dan lijkt er bijna geen ontkomen aan. We willen het liefste alles, altijd en ook meteen.

Je moet aardbeien in december serveren bij de kerstmaaltijd, tomaten in januari en ananas wanneer je er zin in hebt. Desnoods laten we het eten de halve wereld overvliegen voordat het op ons bord beland. Dat geeft natuurlijk een heerlijk gevoel van vrijheid, maar voor mij voelt het ook of we tegelijkertijd iets zijn kwijtgeraakt. Ik kan het bijna niet uitleggen, maar ik bedoel het gevoel van het uitkijken naar het moment dat het dan zover is.

Vroeger was het veel vanzelfsprekender dat je at wat er op dat moment groeide. Je wachtte op de eerste aardbeien, op de kersen, op de asperges en later op de appels. In de zomer en herfst was er overvloed en werd er geweckt, gedroogd, ingemaakt en gefermenteerd zodat je ook in de mindere maanden nog lekker kon eten. En eigenlijk is die weckpot dus niet zomaar een weckpot, maar deze staat voor mij symbool voor cyclisch leven. Voor overvloed, voor bewaren, voor wachten, voor vertrouwen en voor weten dat niet alles tegelijk hoeft.

Ook wij leven met seizoenen

Wij kennen ook seizoenen. Er zijn periodes waarin we veel energie hebben, waarin ideeën heel makkelijk lijken te ontstaan en waarin we ook meer willen ondernemen of naar buiten gaan. Maar er zijn ook periodes waarin we eigenlijk behoefte hebben aan rust, stilte, reflectie en wat meer naar binnen keren.

Toch zijn we helemaal gewend geraakt aan een leven waarin we eigenlijk iedere dag ongeveer hetzelfde doen en ook verwachten van onszelf. We gaan maar door wanneer we eigenlijk moe zijn. We werken, zelfs wanneer we we ons niet lekker voelen. We zeggen ja wanneer we eigenlijk nee voelen. We blijven vasthouden aan dingen die misschien allang niet meer bij ons passen, omdat we denken dat we nu eenmaal door moeten op dezelfde manier.

En vaak gebeurt er dan ineens iets in je leven waardoor je het gevoel krijgt dat het eigenlijk net niet meer helemaal klopt. Je kunt er niet helemaal de vinger op leggen wat het is. Maar het voelt een beetje alsof je jezelf onderweg een beetje bent kwijtgeraakt.

Luisteren naar je lichaam: wat vertelt het je?

Hoe verder je verwijderd raakt van de natuur, hoe gemakkelijker het misschien ook wordt om verwijderd te raken van jezelf. De natuur spiegelt ons hoe het eigenlijk ook in ons leven zou mogen zijn. Ze laat zien dat groei wordt afgewisseld met rust en dat loslaten gewoon slim is. Ze laat ook zien dat je niet alles tegelijk hoeft te doen.

Maar als je eenmaal gewend geraakt bent om vooral te leven vanuit wat er van je verwacht wordt, kan het steeds lastiger worden om nog te voelen wat jij zelf nodig hebt. Want wat wil je eigenlijk zelf, of waar krijg je energie van, wat trekt je leeg, wat past nog wel en wat niet meer? En ik hoor vaak terug, in mijn praktijk, dat mensen dan echt wel proberen om die vragen voor zichzelf te beantwoorden. Ze gaan dan veel nadenken, zoeken op internet, zoeken naar oplossingen. Allemaal vanuit het hoofd.

Terwijl jouw lichaam al aan het roepen is. Je wordt moe, je slaapt slechter, je voelt spanning in je nek en schouders, je hebt vaker last van je maag of je darmen of misschien wil je eigenlijk wel gewoon een potje huilen. En dus ga je op zoek naar een oplossing en die moet dan het liefste zo snel mogelijk gevonden worden, zodat je weer door kunt.

Maar jouw lichaam vraagt eigenlijk niets anders dan dat je gewoon even stil bent om te “luisteren”. Want juist wanneer je bewust stilstaat bij deze signalen, kun je iets ontdekken over hoe je leeft. Waar je misschien misschien telkens weer over jouw grenzen heengaat, waar je je aanpast, waar je leeft vanuit de mogelijke verwachtingen van anderen. Dus maak de volgende keer maar eens pas op de plaats en voel eens wat het jou te vertellen heeft.

Terug naar jouw natuurlijke ritme

En om dan weer terug te komen op die Cyclische Weckpot kan ik je vertellen dat de natuur en haar seizoenen ons zo prachtig kunnen helpen om weer meer te voelen. Want hoe zit het nu precies met die seizoenen buiten ons, maar ook in onszelf? Waar mogen we gewoon weer veel meer meebewegen met hoe het ook voor ons gewoon goed zou zijn? Want net als in de natuur is er ook voor ons een tijd om naar buiten te gaan en te groeien, een tijd van overvloed en oogsten, maar ook weer een tijd van loslaten, stil worden en reflecteren.

Dus stap de natuur in en her-inner je het ritme in jezelf. En als je nu denkt: “OK, dat wil ik, maar hoe dan?” Sluit dan een keertje aan bij mijn Seizoenswandelingen. Tijdens deze wandelingen gaan we naar buiten en staan we bewust stil bij het seizoen waarin we ons bevinden. We gaan kijken, voelen en ervaren en maken de verbinding met met ons eigen ritme. En doordat je hoofd stiller wordt zul je misschien horen wat jouw lichaam al een tijdje tegen jou aan het vertellen is.